Διαβάστε τη Συνέντευξη του Προέδρου του ΣΟΚΕΕ κ. Θεόδωρου Βώκου στο Marketing Week και την κα. Ελίκα Ροζάκη:
https://marketingweek.gr/theodoros-vokos-sokee-oi-ektheseis-os-katalytis-anaptyxis/
Θεόδωρος Βώκος, ΣΟΚΕΕ: Οι εκθέσεις ως καταλύτης ανάπτυξης
Από Ελίκα Ροζάκη
Αψηφώντας τη γεωπολιτική αστάθεια και ανακάμπτοντας δριμύτερος από την πανδημία, ο εκθεσιακός κλάδος διαγράφει σήμερα αναπτυξιακή πορεία, ενώ, χάρη σε νέες μελέτες, έχει εξακριβωθεί η συμβολή του στην εγχώρια οικονομία. Ο Πρόεδρος του ΣΟΚΕΕ, Θεόδωρος Βώκος, αναμένει σημαντικές εξελίξεις στο μέλλον από τον κλάδο, ο οποίος επιδεικνύει ανθεκτικότητα, προσαρμόζεται στις τεχνολογικές εξελίξεις και ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις περιβαλλοντικής βιωσιμότητας.
Στο σύγχρονο ασταθές περιβάλλον, η Ελλάδα αναδεικνύεται ασφαλής προορισμός για τη διοργάνωση διεθνών εκθέσεων, μάς λέει ο Θεόδωρος Βώκος, Πρόεδρος του Συνδέσμου Οργανωτών & Κατασκευαστών Εκθέσεων Ελλάδος (ΣΟΚΕΕ) και Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας Εκθέσεις Ποσειδώνια. Στη συνέντευξη που μάς παραχώρησε, σημειώνει ότι οι εκθέσεις βρίσκονται σε αναπτυξιακή πορεία και μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης ανάπτυξης για την οικονομία. Παρατηρεί ότι ο κλάδος αξιοποιεί την τεχνολογία, τονίζει όμως ότι η «ανθρώπινη επαφή παραμένει η καρδιά των εμπορικών εκθέσεων».
Τον Μάρτιο παρουσιάσατε έρευνα, μέσα από την οποία αναδεικνύεται η συμβολή του εκθεσιακού κλάδου στην ελληνική οικονομία. Πώς μπορεί ο κλάδος να κεφαλαιοποιήσει αυτή τη συνεισφορά για την ανάπτυξή του;
Ένας από τους βασικούς στόχους του ΣΟΚΕΕ είναι να αναδείξει τον ρόλο του εκθεσιακού κλάδου στην ελληνική οικονομία, καθώς η πραγματική του συμβολή δεν ήταν ως σήμερα ευρέως γνωστή. Προκειμένου να τεκμηριώσουμε την οικονομική και αναπτυξιακή αξία των εκθέσεων και να ενημερώσουμε τόσο την πολιτεία όσο και το ευρύ κοινό, υλοποιήσαμε δύο έρευνες, σε συνεργασία με την Oxford Economics και την Alco, όπου καταγράφεται για πρώτη φορά συστηματικά το αποτύπωμα του κλάδου. Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι εκθέσεις στην Ελλάδα συνεισφέρουν άνω του 1 δισ. ευρώ στην εθνική οικονομία και στηρίζουν περισσότερες από 8.400 θέσεις εργασίας. Παράλληλα, δημιουργούν τουριστικά έσοδα ύψους 342,4 εκατ. ευρώ από ταξίδια, διαμονή και εστίαση, ενώ συνδέονται με περισσότερες από 1,5 εκατ. διανυκτερεύσεις ετησίως, κυρίως την περίοδο Οκτωβρίου-Απριλίου, ενισχύοντας έτσι τον τουρισμό και πέραν της θερινής περιόδου. Εξίσου σημαντική είναι η συμβολή των εκθέσεων στις εξαγωγές, καθώς δίνουν στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να έρθουν σε άμεση επαφή με διεθνείς αγοραστές και να αναπτύξουν νέες συνεργασίες. Σήμερα, οι περισσότερες εκθέσεις ακολουθούν αναπτυξιακή πορεία, αλλά η ανάπτυξη δημιουργεί νέες ανάγκες, κυρίως σε επίπεδο υποδομών. Τώρα που η σημασία του κλάδου έχει αναγνωριστεί, μπορούμε να συνεργαστούμε πιο αποτελεσματικά με την πολιτεία και τους αρμόδιους φορείς, ώστε να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις που περιορίζουν τις δυνατότητες περαιτέρω ανάπτυξης του κλάδου.
Η εμπορική έκθεση έχει βαθιά ανθρώπινο χαρακτήρα. Πώς επηρεάζεται αυτό στο σύγχρονο τεχνολογικό περιβάλλον;
Οι εμπορικές εκθέσεις βασίζονταν πάντα στην ανθρώπινη επαφή και αυτό δεν έχει αλλάξει. Οι επιχειρήσεις εξακολουθούν να θέλουν να γνωρίσουν τους συνεργάτες, τους πελάτες και τους προμηθευτές τους, και να δουν προϊόντα και υπηρεσίες από κοντά. Το γεγονός ότι ο θεσμός άντεξε την εξάπλωση του διαδικτύου, την πανδημία και άλλες εξελίξεις που προμήνυαν μια πλήρως ψηφιακή επιχειρηματική πραγματικότητα, αποδεικνύει ότι η προσωπική επαφή παραμένει αναντικατάστατη στο επιχειρείν. Όχι μόνο δεν υπέστησαν οι εκθέσεις μόνιμη ζημιά από τις τεχνολογικές εξελίξεις, αλλά αντιθέτως τις χρησιμοποίησαν προς όφελός τους. Σήμερα, οι διοργανωτές μπορούν να προσεγγίζουν εκθέτες και επισκέπτες σε παγκόσμιο επίπεδο και να προβάλλουν αποτελεσματικότερα τα οφέλη της συμμετοχής τους. Η τεχνολογία επιτρέπει και στους συμμετέχοντες να προετοιμαστούν καλύτερα, ενώ εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης απαντούν σε απορίες ή προτείνουν συνεργάτες. Η ανθρώπινη επαφή, πάντως, παραμένει η καρδιά των εμπορικών εκθέσεων και η κινητήριος δύναμη της ανάπτυξής τους.
Ποια είναι τα διαθέσιμα εργαλεία προσέγγισης κοινού, σε επίπεδο μάρκετινγκ και επικοινωνίας; Ποιες είναι οι ιδιαιτερότητες στην προβολή και επικοινωνία του κλάδου;
Τα εργαλεία επικοινωνίας διαφοροποιούνται ανάλογα με το αν πρόκειται για έκθεση B2B ή B2C. Φυσικά, υπάρχουν τα παραδοσιακά μέσα, όπως η διαφήμιση σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα. Προσωπικά, πιστεύω ότι τα στοχευμένα e-mail αποτελούν ίσως τον ιδανικό τρόπο επικοινωνίας, καθώς συγκεκριμένη πληροφορία μεταφέρεται σε συγκεκριμένο κοινό, αυξάνοντας σημαντικά τις πιθανότητες ανταπόκρισης. Βέβαια, ειδικά οι B2C εκθέσεις, έχουν πλέον διαθέσιμα περισσότερα εργαλεία. Τα social media έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο, καθώς συμβάλλουν στην προσέλκυση επισκεπτών και εκθετών. Και οι εκθέσεις B2B έχουν ωφεληθεί από τα social media, κυρίως όμως σε επίπεδο προβολής και brand awareness, και, κατά τη γνώμη μου, λιγότερο σε επίπεδο πωλήσεων ή δημιουργίας εσόδων. Στην B2B έκθεση, ο εκθέτης αναζητά συγκεκριμένο τύπο επισκέπτη και γνωρίζει ότι αυτός θα έρθει με στοχευμένη ενημέρωση. Η μεγαλύτερη πρόκληση στην προβολή των εκθέσεων είναι να βρεθεί η σωστή ισορροπία ανάμεσα στα διαθέσιμα κανάλια επικοινωνίας. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο να φτάσει το μήνυμα στον αποδέκτη, αλλά να ξεχωρίσει μέσα στον τεράστιο όγκο πληροφοριών που δέχεται καθημερινά.
Ποιοι είναι οι κλάδοι που επηρεάζουν περισσότερο την εκθεσιακή δραστηριότητα;
Η εκθεσιακή δραστηριότητα μιας χώρας αντικατοπτρίζει σε μεγάλο βαθμό τους κλάδους επιχειρηματικής δραστηριότητας που πρωτοστατούν στην οικονομία της χώρας αυτής. Για τον λόγο αυτό, οι εκθέσεις τουρισμού, ναυτιλίας, αγροτικών προϊόντων και HoReCa είναι από τις πλέον δυναμικές στην Ελλάδα. Παράλληλα, εμφανίζονται νέες εκθέσεις, ενώ οι παλαιότερες αναπτύσσονται ραγδαία, ακολουθώντας την άνοδο των αντίστοιχων κλάδων. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν οι εκθέσεις τεχνολογίας και αυτοματισμών, real estate, συσκευασίας, καθώς και όσες αφορούν τις ΑΠΕ, τις έξυπνες λύσεις ενέργειας και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Ιδιαίτερα ενθαρρυντικό είναι το γεγονός ότι και εκθέσεις κοινού διανύουν περίοδο συνεχούς ανάπτυξης, όπως η ΔΕΘ, η έκθεση μοτοσυκλέτας και άλλες.
Στον καιρό της έμφασης στην περιβαλλοντική βιωσιμότητα, ποιο είναι το αποτύπωμα του κλάδου και πώς το διαχειρίζεται;
Οι εκθέσεις πρωτοστατούν στην ανάδειξη της σημασίας της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας και στις προσπάθειες επίτευξής της. Ενδεικτικά αναφέρω ότι πολλές εκθέσεις στην Ελλάδα έχουν λάβει την πιστοποίηση ISO 20121, ενσωματώνοντας πρακτικές που μειώνουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Η Ελλάδα αποτελεί μια από τις πρώτες χώρες όπου οι εκθέσεις επιδιώκουν την απόκτηση της πιστοποίησης αυτής. Επιπλέον, οι κατασκευαστές περιπτέρων επενδύουν σε υλικά φιλικότερα προς το περιβάλλον, στην επαναχρησιμοποίηση κατασκευών και στην ανακύκλωση, ενώ τα εκθεσιακά κέντρα υιοθετούν λύσεις εξοικονόμησης ενέργειας, αξιοποιούν ανανεώσιμες πηγές όπου είναι εφικτό και οργανώνουν ολοκληρωμένα συστήματα διαχείρισης αποβλήτων.
Ο όρος «γεωπολιτική» είναι πλέον πανταχού παρών. Πώς βλέπετε την επίδρασή του στον τομέα των εκθέσεων; Η Ελλάδα έχει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα;
Η εκθεσιακή δραστηριότητα, ιδιαίτερα σε διεθνές επίπεδο, είναι πλέον εξαιρετικά ευάλωτη και επηρεάζεται από πληθώρα εξωγενών παραγόντων. Πολεμικές συγκρούσεις και περιφερειακές κρίσεις μπορούν να οδηγήσουν σε ακυρώσεις συμμετοχών, περιορισμό αεροπορικών συνδέσεων και αύξηση του κόστους μετακίνησης, επηρεάζοντας τόσο τους εκθέτες όσο και τους επισκέπτες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, οι πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, που οδήγησαν στην ακύρωση εκθέσεων στην περιοχή. Παράλληλα, αυξάνεται σημαντικά το λειτουργικό κόστος των διοργανωτών, από τις μεταφορές και την ενέργεια έως τη φιλοξενία των διεθνών αγοραστών. Μέσα σε αυτό το ασταθές περιβάλλον, η Ελλάδα αναδεικνύεται ως ασφαλής και αξιόπιστος προορισμός για τη διοργάνωση διεθνών εκθέσεων. Είναι χαρακτηριστικό ότι καμία ελληνική έκθεση δεν ακυρώθηκε εξαιτίας των πρόσφατων γεωπολιτικών εξελίξεων.
Κρίνοντας με βάση τη μακρά εμπειρία σας στον κλάδο, ιστορικά, ποια είναι τα ορόσημα που διακρίνετε και τί προσδοκάτε για το μέλλον;
Ένα από τα σημαντικότερα ορόσημα είναι ότι σχεδόν όλος ο κλάδος, διοργανωτές εκθέσεων, κατασκευαστές περιπτέρων, εκθεσιακά κέντρα, κατάφερε να διαχειριστεί σωστά την πανδημία και να διατηρήσει επαφή με την αγορά, ώστε με το πέρας της να είναι άμεσα σε θέση να επανεκκινήσει τη λειτουργία του. Ήταν δύσκολη περίοδος και πολλές εταιρείες έφτασαν στα όρια της χρεοκοπίας. Είναι εντυπωσιακό πόσο γρήγορα ανέκαμψε ο κλάδος, λαμβάνοντας υπόψη ότι είχε ελάχιστη υποστήριξη από την πολιτεία, ενώ παρέμεινε μεγάλο χρονικό διάστημα κλειστός. Ένα από τα άμεσα αποτελέσματα της κρίσης αυτής ήταν η δημιουργία του ΣΟΚΕΕ, καθώς ο κλάδος συνειδητοποίησε την ανάγκη να συνεργαστεί και να αναδείξει τη σημασία του για την εθνική οικονομία, ώστε να μπορέσει να διαχειριστεί με βέλτιστο τρόπο μελλοντικές κρίσεις. Προτεραιότητα αποτελεί πλέον η επίλυση των ζητημάτων υποδομής. Οι εκθέσεις μας συνεχώς μεγαλώνουν και απαιτούν πρόσθετους εκθεσιακούς χώρους. Αν και η δρομολογούμενη επέκταση του Metropolitan Expo και η ανάπλαση της Helexpo αποτελούν σημαντικά βήματα, δεν επαρκούν. Χρειάζονται υποστηρικτικά έργα, όπως η επέκταση του μετρό, νέοι οδικοί άξονες, μεγαλύτεροι χώροι στάθμευσης, και καλύτερος συντονισμός. Με αυτόν τον τρόπο, οι εκθέσεις θα λειτουργήσουν ως καταλύτης ανάπτυξης για την ελληνική οικονομία και την εξωστρέφεια της χώρας. Με την υποστήριξη όλων, πιστεύω ότι θα δούμε σημαντικές εξελίξεις στο μέλλον.